AHİLİK

İçinde bulunduğumuz hafta Ahilik Haftası. Yüzyılların geleneği olan Ahilik, esnaflığın temel kurallarını içerir. Ekonomik ve ticari faaliyetlerin yürütülmesinde iyi ahlak, doğruluk, kardeşlik, yardımseverlik, cömertlik gibi değerleri esas alan Ahilik kavramının temelleri Anadolu’da atılmıştır. Ahilik kültürü; esnaf ve sanatkârlığı, meslek ahlakı, doğruluk ve tevazuuyla harmanlayan tarihte olduğu kadar günümüzde de sosyal ve ekonomik hayatımızda etkin rol oynayan bir kavramdır. Ahilik teşkilatı; esnaf ve sanatkârları ahlaki ve felsefi prensipler etrafında birleştirerek, ilişkilerde dürüst ve güvenilir olma, işine saygı duyma, iş ahlakından ödün vermeme ve şefkatli olma gibi birçok ilkenin etrafında şekillenmiştir.  Ahilik, Ahi Evran Veli tarafından 1200’lü yıllarda, o dönem Anadolu’ya göç eden Türkmenlere, hem aş ve iş imkânı sağlamak, hem de onları tekke ve zaviyelerde, iyi bir Müslüman ve vasıflı bir meslek sahibi üretici insan haline getirmek için kuruldu. Kökleri bin yıl öncesine kadar dayanan Ahi birlikleri, özellikle Anadolu’da göçebe Türk boylarının yerleşik hayata geçmesi ve Müslümanlaşmasını sağlayarak birçok önemli işlev üstlendi. Ahilik, kelime anlamı olarak Arapça “kardeşim” veya Türkçe “akı” (Divan’ül Lügat’it Türk’te) “cömert”, “eli açık” anlamında kullanılmaktadır. Başlangıçta bir esnaf teşkilatı olarak ortaya çıkmadığı, içlerinde kadıların, müderrislerin, devlet adamlarının, askeri görevlilerin de olduğu; ahilerin toplumun bütün kesimlerini kucakladığı bilinmektedir.

AHİ EVRAN KİMDİR?

Anadolu Ahiliğinin kurucusu Ahi Evran-ı Veli, 1171 yılında İran’ın Batı Azerbaycan bölgesinde bulunan Hoy kasabasında doğdu.

Çocukluğu ve ilk eğitim dönemi Azerbaycan’da geçen Ahi Evran, Fahrettin Razi’den ders aldı. 13. yüzyıl başlarında Selçuklu Sultanı I. Gıyaseddin Keyhüsrev döneminde Muhyiddin Arabî ve hocası Evhadüddin Kirmani ile Anadolu’ya gelen Ahi Evran, bu tarihlerde hocası Evhadüddin Kirmani’nin kızı Fatma Bacı ile evlendi.

Anadolu’da özellikle esnafa İslamiyet’i anlatarak dünya ve ahiret işlerini düzenli hale getirmeleri için çalışmalar yapan Ahi Evran, Kayseri’de deri işleme atölyesi (debbağ) kurdu. Sanat sahibi kişiler tarafından çok sevilen Ahi Evran, o dönem Moğol istilasına karşı Kayseri’yi savunan ahileri teşkilatlandırdı. Bir dönem Konya ve Denizli’de yaşayan Ahi Evran, 1206 yılında o zamanki ismi “Gülşehri” olan Kırşehir’e göç ederek iş ve aş verdiği Türkmenlerin tekke ve zaviyelerde iyi bir Müslüman ve vasıflı bir meslek sahibi üretici insan olmaları için çalışmalar yaptı. Ahi Evran, 32 çeşit esnafı teşkilatlandırarak zamanla Selçuklu ve Osmanlı coğrafyasında sanatını icra eden bütün esnaflara yayılacak ahilik sisteminin temellerini attı. Esnaflarımızın Ahilik Haftasını kutluyoruz.

Sağlıcakla kalınız.

 



WP2Social Auto Publish Powered By : XYZScripts.com