“Bu adım tüketicinin olumsuz etkilenmemesi için”

Hububat, bakliyat ve konserve domateste de gümrük vergisinin sıfırlanması ve domates konservesi ithalatı için 25 bin ton sıfır gümrük vergili tarife kontenjanının Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından Çanakkale Ticaret Borsası Başkanı S. Kaya Üzen açıklamalarda bulundu. Üzen, “Atılan bu adım, tüketicinin iç piyasadaki yüksek fiyatlardan olumsuz etkilenmemesi içindir” şeklinde konuştu.

Çanakkale Ticaret Borsası’nın haberine göre; Cumhurbaşkanlığının kararı ile hububat, bakliyat ve konserve domateste de gümrük vergisi sıfırlandı. Domates konservesi ithalatı için 25 bin ton sıfır gümrük vergili tarife kontenjanı da Resmi Gazete’de yayımlandı.

Kota kapsamındaki ürünün ithalatı, Ticaret Bakanlığı tarafından düzenlenecek ithal lisansıyla yapılabilecek. Kotadan yalnızca bu ürünleri salça üretiminde hammadde olarak kullanan sanayiciler yararlanabilecek.

“Türkiye tarımsal potansiyeli yüksek bir ülke”

Çanakkale Ticaret Borsası Başkanı S. Kaya Üzen, konu ile ilgili yaptığı değerlendirmede şunları kaydetti: “Türkiye tarımsal potansiyeli yüksek ülkelerden biri olup, yüzlerce ürünün yetiştirildiği ender ülkelerden birisidir. Sahip olunan farklı coğrafi ve ekolojik koşullar nedeniyle farklı iklim ve toprak isteği olan yüzlerce ürünün üretilmesi mümkün olmaktadır. Türkiye uygun iklim koşulları nedeniyle domates üretiminde önemli ülkelerden biridir.”

“Hastalıklar konusunda hassas davranılması gerekiyor”

Üzen, son dönemlerdeki fiyat artışını etkileyen en önemli etkenin iklim koşulları, tuta zararlısı ve Mildiyö hastalığı gibi bazı hastalıklar nedeniyle verimin azalması olduğunu belirterek “Özellikle hastalıklar konusunda daha hassas hareket edilmesi gerekiyor. Bu bağlamda, Toprak Mahsulleri Ofisine ithalat yetkisinin verilmesinin temel gerekçesi, iç piyasada artan fiyatların ithalatla düşürülmesi ve tüketicimizin yüksek fiyattan olumsuz etkilenmesini önlemektir” diye konuştu.

Ülkemizin en büyük salça üretici ve ihracat yapan ülkelerden biri olduğunu belirten Üzen şöyle konuştu: “2018 yılında 149 bin ton salça ihracatı yapmış bir ülkeyiz. 558.549 dekar alanda 4.018.753 kg salçalık domates üretiyoruz. Domatesin konservesine Japonya ve Almanya’dan, salçasına Irak ve Suudi Arabistan’dan, domates suyuna da en çok Japonya’dan talep gelmektedir.

“Irak ve Suudi Arabistan’a ihracat arttı”

“Domates salçası ihracatı geçen yıl önceki yıla göre yüzde 11 artarak 137 bin 995 tondan 152 bin 679 tona ulaştı. Domates salçası en çok 88 bin 685 tonla Irak’a yapıldı. Bu ülkeye ihraç edilen salçadan 87 milyon dolar gelir elde edildi. Bu ülkeyi 10 bin 593 ton ve 11 milyon 96 bin dolarla Suudi Arabistan izledi.”

Üzen, açıklamalarına şöyle devam etti: “Domatesi konserve olarak tercih eden ülkeler ise Türkiye’ye geçen yıl 29 milyon 773 bin dolar ödedi. Bu ürünün ihraç edildiği ülkeler arasında ilk sırada bulunan Japonya, geçen yıl 2 bin 343 ton domates konservesi karşılığında Türk ihracatçısına 1 milyon 785 bin dolar öderken bu ülkeyi izleyen Almanya’ya dış satım 2 bin 252 ton ve 4 milyon 625 bin dolar olarak gerçekleşti. En fazla domates suyu ihraç edilen ülke ise 2 bin 270 ton ve 946 bin dolarla Japonya oldu. İlimizde baktığımızda 26.540 dekar alanda 201.525 ton üretim gerçekleştirdi. En çok Biga, Ezine ve Yenice ilçelerimizde salçalık domates üretimi gerçekleşmiştir.”

“Marketler haklı haksız eleştiriliyor”

Başkan Üzen değerlendirmesinin sonunda, ithal edilen salçanın adil şekilde üretici firmalara dağıtılmasının önemli olduğunu belirterek, özel sektör içinde haksız rekabete sebebiyet verilmemesi gerektiğini vurguladı.

Bu konuda hassas davranılmasının önemini belirten Üzen, konuşmasını “Marketler son dönemde her türlü olumsuzlukta haklı, haksız şekilde sürekli eleştiriliyor, buna da artık bir son verilmelidir” sözleriyle tamamladı.